Na wakacyjnym szlaku z lżejszym, ale wciąż ciężkim portfelem – analiza rynku paliw przed sezonem letnim 2026

Maj 2026 roku przynosi na polski rynek paliw obraz, który dla kierowców szykujących się do wakacyjnych wyjazdów jest zaskakująco zniuansowany. Przez ostatnie kilkanaście miesięcy ceny przy dystrybutorach przeszły drogę od spokojnej stabilizacji, przez gwałtowny, bliskowschodni szok, aż po rządową interwencję, która radykalnie odmieniła rzeczywistość na stacjach benzynowych. Pytanie zadawane dziś przez miliony Polaków brzmi: czy w te wakacje będzie taniej, czy jednak drożej? Odpowiedź – jak to zwykle w ekonomii bywa – nie jest zero-jedynkowa i wymaga głębokiego spojrzenia na wiele splatających się ze sobą czynników: od globalnych notowań ropy i marż rafineryjnych, przez kurs dolara, aż po decyzje administracyjne podejmowane w Warszawie.

Punkt wyjścia, czyli ceny paliw w połowie maja 2026

Aby móc ocenić kierunek, w którym zmierzają ceny, musimy najpierw ustalić punkt wyjścia. Na dzień 19 maja 2026 roku, na mocy rządowego pakietu „Ceny Paliw Niżej” (CPN), obowiązują następujące ceny maksymalne: benzyna 95 – 6,42 zł/l, benzyna 98 – 6,97 zł/l, a olej napędowy – 6,85 zł/l. Autogaz, nieobjęty regulacją, kosztuje średnio 3,72 zł/l.

Dane te trzeba jednak umieścić we właściwym kontekście. Pakiet CPN został wprowadzony pod koniec marca 2026 roku w reakcji na bezprecedensowy skok cen, wywołany eskalacją konfliktu na Bliskim Wschodzie. Przed interwencją rządu ceny na niektórych stacjach osiągały poziomy, które dla polskich kierowców były absolutnym szokiem: benzyna Pb95 zbliżała się do 8 zł/l, a olej napędowy nawet do 9 zł/l. Wprowadzenie mechanizmu cen maksymalnych obniżyło je radykalnie – szacunkowo o około 1,2 zł na litrze – przywracając pewną przewidywalność na rynku detalicznym.

Nie oznacza to jednak, że problem został rozwiązany. Interwencja ma charakter doraźny i przejściowy, a jej koszty – zarówno fiskalne, jak i rynkowe – są przedmiotem intensywnej debaty publicznej. Fundamenty, które doprowadziły do gwałtownego wzrostu cen w marcu, pozostały w dużej mierze niezmienione.

Trzy filary kosztów – co tak naprawdę decyduje o cenie paliwa?

Analizując perspektywy na sezon wakacyjny, należy rozłożyć cenę końcową na kluczowe komponenty. O tym, ile płacimy przy dystrybutorze, decydują trzy zasadnicze grupy czynników.

1. Cena ropy naftowej: powrót na poziomy niewidziane od dekady

Rynek ropy naftowej w 2026 roku doświadczył wstrząsu o skali porównywalnej z największymi kryzysami energetycznymi w historii. Punktem zwrotnym była eskalacja konfliktu amerykańsko-irańskiego pod koniec lutego 2026 roku, która doprowadziła do faktycznej blokady cieśniny Ormuz – newralgicznego szlaku, przez który przepływa około 20% światowego handlu ropą.

W konsekwencji notowania ropy Brent, które na początku 2026 roku kształtowały się w okolicach 60–65 dolarów za baryłkę, w ciągu kilku tygodni wystrzeliły ponad poziom 120 dolarów, osiągając czteroletnie maksima. W połowie maja 2026 roku, po okresie pewnej deeskalacji – m.in. w związku z odwołaniem przez Donalda Trumpa planowanego ataku na Iran na prośbę przywódców Arabii Saudyjskiej, Kataru i ZEA – cena Brent na giełdzie ICE wynosi około 110 dolarów za baryłkę. To wciąż poziom o kilkadziesiąt dolarów wyższy niż jeszcze kilka miesięcy temu.

Prognozy wiodących instytucji finansowych na dalszą część roku tylko częściowo napawają optymizmem. Analitycy Goldman Sachs, którzy od początku kryzysu kilkukrotnie rewidowali swoje szacunki w górę, w najnowszej nocie z końca kwietnia 2026 roku podnieśli prognozę średniej ceny Brent na czwarty kwartał do 90 dolarów za baryłkę (wobec wcześniejszych 80 dolarów). Wcześniej, w marcu, bank podniósł swoją średnioroczną prognozę z 77 do 85 dolarów za baryłkę.

Co istotne, Goldman Sachs wskazuje, że normalizacja eksportu ropy z Bliskiego Wschodu nastąpi później, niż początkowo zakładano – zamiast w połowie maja, dopiero pod koniec czerwca. Energy Information Administration (EIA) przyjęła w swojej prognozie, że ruch przez cieśninę Ormuz będzie stopniowo przywracany od czerwca, co sugeruje, że największe napięcia podażowe mogą powoli słabnąć w okresie wakacyjnym. Równocześnie jednak analitycy Rystad Energy przestrzegają, że nawet po ponownym otwarciu cieśniny, powrót do normalnych przepływów ropy może zająć tygodnie, a nawet miesiące.

Z drugiej strony, w tle pozostaje perspektywa globalnej nadpodaży surowca w dłuższym horyzoncie – Międzynarodowa Agencja Energetyczna (MAE) szacuje, że pod koniec 2026 roku światowa produkcja ropy może przewyższać zapotrzebowanie nawet o 4 miliony baryłek dziennie. Ten czynnik, wraz z prognozowanym spowolnieniem globalnego wzrostu gospodarczego (m.in. w wyniku wojen handlowych Donalda Trumpa), może w średnim terminie działać stabilizująco na ceny surowca.

2. Kurs dolara: umiarkowane wsparcie dla polskiego konsumenta

Ponieważ ropa naftowa jest wyceniana w dolarach amerykańskich, kurs USD/PLN ma bezpośrednie przełożenie na koszty importu paliw w Polsce. W tym obszarze prognozy dla konsumentów są relatywnie korzystne.

Analitycy szwajcarskiego banku UBS oraz Goldman Sachs przewidują, że kurs dolara w 2026 roku osunie się w okolice 3,53–3,54 zł. Prognozy dla pary USD/PLN zakładają krótkoterminowe umocnienie dolara latem (Goldman Sachs celuje w poziom 3,77 zł w horyzoncie 3 miesięcy, Crédit Agricole spodziewa się 3,78 zł w III kwartale), jednak w dłuższym terminie większość banków – w tym RBC Capital Markets, ING i HSBC – prognozuje stopniowe osłabienie dolara, z możliwym spadkiem nawet do 3,39 zł pod koniec roku. Silny wzrost PKB Polski oraz napływ funduszy unijnych stanowią strukturalne wsparcie dla złotego, co może częściowo amortyzować wzrosty cen surowca wyrażonego w dolarach.

3. Marże rafineryjne i specyfika polskiego rynku

Trzecim kluczowym elementem układanki są marże rafineryjne. To właśnie ten komponent w 2026 roku stał się jednym z głównych motorów wzrostu cen detalicznych – i źródłem kontrowersji wokół polityki cenowej Orlenu.

Według danych publikowanych przez sam koncern, modelowa marża rafineryjna Orlenu wzrosła z 8,8 USD za baryłkę w styczniu 2026 roku do 10,5 USD w lutym, a w marcu sięgnęła już 18 USD. Niezależni analitycy wskazują jednak, że rzeczywiste marże na dieslu są jeszcze wyższe – sięgają nawet 60 dolarów za baryłkę, podczas gdy w normalnych warunkach wynoszą około 20 dolarów. To efekt globalnego niedoboru oleju napędowego, spotęgowanego przez zakłócenia w dostawach z Bliskiego Wschodu i rosyjskie sankcje eksportowe.

Dodatkowym czynnikiem specyficznym dla Polski jest struktura rynku: krajowe rafinerie (Orlen i Aramco) pokrywają około 65% zapotrzebowania na diesla i około 80% na benzynę, a reszta musi być importowana po cenach globalnych. Gdy globalne ceny paliw gotowych gwałtownie rosną – jak miało to miejsce w marcu – presja na krajowy rynek detaliczny staje się ogromna, a rządowa interwencja może jedynie tymczasowo tłumić ten efekt.

Czynniki sezonowe i regulacyjne: co przyniosą miesiące wakacyjne?

Rządowy pakiet CPN – do kiedy i na jakich warunkach?

Kluczową zmienną dla wakacyjnych cen paliw w Polsce jest przyszłość pakietu „Ceny Paliw Niżej”. Według doniesień analityków ING Banku Śląskiego, bazowy scenariusz zakłada przedłużenie programu aż do końca lipca 2026 roku. Oznacza to, że przez pierwsze dwa miesiące wakacji ceny detaliczne będą wciąż regulowane mechanizmem cen maksymalnych, co powinno utrzymać je w obecnych przedziałach.

Nie wiadomo jednak, co stanie się w sierpniu. Jeśli rząd zdecyduje się na wygaszenie programu – a sygnały płynące z Ministerstwa Energii sugerują, że jest to rozwiązanie tymczasowe – ceny mogą powrócić do poziomów rynkowych, czyli w obecnych warunkach wzrosnąć o około 1–1,5 zł na litrze.

Sezonowy wzrost popytu: dodatkowa presja

Historycznie, okres wakacyjny wiąże się ze zwiększonym popytem na paliwa – zarówno benzynę (wyjazdy samochodowe), jak i olej napędowy (transport towarów) oraz paliwo lotnicze (turystyka). Według prognoz MAE, w drugim kwartale 2026 roku dzienny popyt na ropę spadnie średnio o 2,4 mln baryłek – efekt wysokich cen wymuszających oszczędności – jednak w skali całego roku spadek wyniesie już tylko 420 tys. baryłek dziennie, co sugeruje stopniowe odbicie popytu latem.

Szczególnie newralgicznym segmentem jest paliwo lotnicze. Po blokadzie cieśniny Ormuz jego ceny wystrzeliły, a w Europie pojawiły się przypadki racjonowania na niektórych lotniskach. Choć Polska jest w relatywnie dobrej sytuacji (krajowe zapasy paliwa lotniczego są wystarczające), globalny wzrost cen przełożył się już na ceny biletów – w kwietniu 2026 roku bilety lotnicze zdrożały w ujęciu miesięcznym o 60%.

OPEC+ i polityka podażowa

Sojusz OPEC+ – osłabiony wyjściem Zjednoczonych Emiratów Arabskich z grupy z dniem 1 maja 2026 roku – systematycznie zwiększa limity produkcji. Na czerwiec 2026 roku uzgodniono podniesienie kwot o 188 000 baryłek dziennie, co jest trzecim z rzędu miesiącem korekty w górę. Decyzja ta ma wysłać sygnał stabilności na globalny rynek energetyczny, jednak jej realny wpływ na ceny jest ograniczony – faktyczna produkcja kluczowych członków OPEC+ pozostaje bowiem znacząco poniżej przyznanych kwot. Przykładowo, Arabia Saudyjska w marcu 2026 roku wydobywała 7,76 mln baryłek dziennie przy przyznanym limicie 10,29 mln baryłek.

Scenariusze na wakacje 2026 – prognozy ekspertów

Na podstawie analizy wszystkich opisanych czynników można nakreślić trzy główne scenariusze dla polskiego rynku paliw w sezonie letnim.

Scenariusz bazowy (najbardziej prawdopodobny): przedłużenie CPN i stopniowa deeskalacja

W tym wariancie zakłada się, że rząd przedłuży pakiet CPN na cały okres wakacyjny (przynajmniej do końca sierpnia), a sytuacja w cieśninie Ormuz będzie stopniowo normalizować się od czerwca, zgodnie z prognozami EIA. W takich warunkach ceny detaliczne utrzymają się w obecnych widełkach:

• Benzyna Pb95: 6,10–6,50 zł/l

• Benzyna Pb98: 6,70–7,10 zł/l

• Olej napędowy: 6,70–7,00 zł/l

• Autogaz LPG: 3,60–3,80 zł/l

Jest to scenariusz, który eksperci e-petrol określają mianem „stabilizacji z możliwością niewielkich zmian”. Utrzymanie cen maksymalnych oznacza, że wakacje 2026 będą zdecydowanie tańsze niż apogeum kryzysu z marca, ale wciąż wyraźnie droższe niż rok wcześniej – paliwa są bowiem średnio o około 60% droższe niż wiosną 2025 roku.

Scenariusz optymistyczny: koniec CPN, ale spadek cen rynkowych

W tym wariancie rząd decyduje się na wygaszenie pakietu CPN po lipcu, jednak równocześnie następuje wyraźna deeskalacja na Bliskim Wschodzie, otwarcie cieśniny Ormuz i powrót notowań ropy Brent w okolice 80–90 dolarów za baryłkę. W połączeniu z mocnym złotym i spadkiem marż rafineryjnych, ceny rynkowe mogłyby powrócić do poziomów:

• Benzyna Pb95: 5,60–6,00 zł/l

• Olej napędowy: 5,90–6,30 zł/l

To poziomy zbliżone do tych, które analitycy Goldman Sachs prognozowali jeszcze na początku 2026 roku, zanim wybuchł konflikt irański. Byłby to scenariusz najbardziej korzystny dla kierowców, ale zarazem najmniej prawdopodobny w świetle obecnych napięć geopolitycznych.

Scenariusz pesymistyczny: eskalacja konfliktu i koniec CPN

Najczarniejszy wariant zakłada, że rokowania z Iranem załamią się, a Stany Zjednoczone przeprowadzą ataki militarne na irańską infrastrukturę naftową, co doprowadzi do całkowitego i długotrwałego zamknięcia cieśniny Ormuz. W takich warunkach cena ropy Brent mogłaby wzrosnąć do 150 dolarów za baryłkę lub więcej, a globalne niedobory paliw gotowych – szczególnie oleju napędowego i paliwa lotniczego – stałyby się chroniczne.

W polskich realiach, przy wygaśnięciu pakietu CPN, ceny detaliczne mogłyby osiągnąć:

• Benzyna Pb95: 7,50–8,50 zł/l

• Olej napędowy: 8,00–10,00 zł/l

Analitycy nie wykluczają takiego scenariusza. Michał Stajniak, analityk rynku paliw, ostrzegał w marcu, że „ta cena może zostać podbita do około 8 zł za litr benzyny, a diesla zbliży się do poziomu 10 zł”. Wprawdzie prawdopodobieństwo takiego rozwoju wydarzeń zmniejszyło się po ostatnich gestach deeskalacyjnych ze strony USA, ale ryzyko pozostaje realne – szczególnie w kontekście zapowiedzi Iranu dotyczących całkowitego zamknięcia Ormuzu w przypadku amerykańskiego ataku.

Podsumowanie – odpowiedź na pytanie: taniej czy drożej?

W najbardziej prawdopodobnym scenariuszu na wakacje 2026 roku ceny paliw na polskich stacjach będą utrzymywać się w zbliżonych do obecnych, regulowanych przedziałach – a więc znacząco niżej niż w szczytowym momencie kryzysu z marca, ale wciąż wyraźnie wyżej niż przed rokiem. Kluczowe znaczenie będzie miała decyzja rządu o przedłużeniu pakietu CPN poza lipiec – jeśli program zostanie utrzymany do końca sierpnia, kierowcy mogą spodziewać się stabilizacji na poziomach 6,20–7,00 zł za litr, w zależności od rodzaju paliwa.

Warto jednak podkreślić, że ta stabilizacja ma w dużej mierze charakter administracyjny, a nie rynkowy. Fundamenty pozostają niepewne: ropa wciąż kosztuje ponad 110 dolarów za baryłkę, marże rafineryjne są rekordowo wysokie, a sytuacja geopolityczna na Bliskim Wschodzie może ulec zmianie w ciągu kilku dni. Kierowcy planujący wakacyjne podróże powinni zatem zakładać budżet paliwowy zbliżony do obecnych poziomów cenowych, mając jednocześnie świadomość, że zarówno znaczące spadki, jak i gwałtowne wzrosty nie są wykluczone. W obliczu takiej niepewności jedno jest pewne: tegoroczne wakacje na pewno nie będą czasem taniego tankowania, ale – przy odrobinie geopolitycznego szczęścia – nie okażą się również najdroższymi w historii, jak jeszcze niedawno ostrzegali niektórzy analitycy.